Pianolab. Amsterdam 15 maart – 21 juni 2009
alle concerten met steun van SNS Reaal Fonds; Amsterdams Fonds Voor De Kunst; Gemeente Amsterdam, Stadsdeel Centrum.
Een samenwerking van Goethe Institut en Stichting Galerie der Töne (www.galleryoftones.com)
Zondag 15 maart '09, 14 uur
Composities en (Jazz)Improvisaties
Duo Koleva - van Otterloo, met Dante Boon en Stevko Busch
Tatiana Koleva - marimba/percussie, Rutger van Otterloo - saxofoons, Dante Boon en Stevko Busch - piano
Het Duo Koleva - van Otterloo presenteerde zich in 2003 tijdens het Varna Summer International Festival in Bulgarije. De enthousiaste reacties van publiek en pers maakten meteen duidelijk dat de gekozen formule veelbelovend was. Koleva en Van Otterloo ontwikkelen hun repertoire in nauwe samenwerking met vooraanstaande componisten en jazzmusici. Daarnaast maken zij hun eigen arrangementen en improvisaties.
In dit concert gaan Koleva en van Otterloo een samenwerking aan met pianisten Stevko Busch en Dante Boon – de organisatoren van de serie. Het programma is een combinatie van gecomponeerde hedendaagse muziek (werken van o.a. John Luther Adams, Dante Boon en Tom Johnson) en geïmproviseerde muziek (op Bulgaarse en Russische melodieën, en het solowerk van Bill Evans en Keith Jarrett).
Zondag 5 April, 14.00
WoordMuziek: Rozalie Hirs & Stevko Busch
o.m. Gekromde ruimte (2009)
tekst en muziek door Rozalie Hirs
Rozalie Hirs - stem, sounds; Stevko Busch - piano; Ned McGowan - fluit; Tobias Klein – contrabasklarinet, electronica, Joost Buis - trombone, lapsteel gitaar, Arnold Dooyeweerd contrabas, en Robert van Heumen - computer en controllers
Gekromde ruimte is een nieuwe compositie die Rozalie Hirs speciaal voor dit project schreef, waarbij zij de improvisatorische kwaliteiten van de medemusici inzet om een wisselwerking tussen de componiste en dichtster, en uitvoerders te laten ontstaan. De compositie baseert zich op de afdeling Gekromde ruimte uit haar nieuwe dichtbundel Geluksbrenger, onlangs bij Querido verschenen. In Gekromde ruimte is de poëzie een sterrenhemel. In het wit tussen de woorden – het zwart van de nacht – kunnen verbanden en steeds nieuwe klanken en betekenissen ontstaan.
Het is een zeldzaamheid dat Rozalie Hirs voor publiek scheppend in aktie te zien is. Wie van haar composities houdt heeft nu de kans haar deze live te zien uitvoeren.
Zondag 19 april '09, 14 uur
Composities en Improvisaties
Braam & Mulder & Wiegers & Kaptijn
Michiel Braam – solo piano improvisatie;
Trio 7090: Nora Mulder - piano, cymbalom; Bas Wiegers - viool; Koen Kaptijn - trombone
Trio7090 + Braam
Internationaal erkende Nederlandse uitvoerders van hedendaags gecomponeerd werk en improvisatiemuziek worden in dit concert tegenover elkaar gezet - en zullen ook gezamelijk spelen. Dit concert realiseert de visie van de programmeurs dat de scheidslijn tussen compositie en improvisatie feitelijk wel bestaat, maar intussen dermate lichtvoetig kan worden overschreden dat de grens soms vervaagt.
Michiel Braam presenteert pure en sterk associatieve improvisaties, waarin soms thema's van hemzelf en van anderen doorklinken. Het spreekt vanzelf dat het programma ter plekke tot stand komt. En nu maar duimen dat de pianokruk het concert overleeft...
Het Trio 7090 speelt, naast Xenakis, composities van André Boucourechliev, Cor Fuhler, George Antheil en eigen werk. Daarnaast gaat Trio 7090 samenspelen met Michiel Braam.
Zondag 3 mei '09, 14 uur
Improvisatie Cologne/Amsterdam
Zoubek & Hübsch & Fuhler & Vatcher
Een ontmoeting van twee Keulense en twee Amsterdamse improvisatoren van internationaal topformaat.
Phillip Zoubek - prepared piano, Carl-Ludwig Hübsch - tuba, Cor Fuhler - Keyolin, Michael Vatcher - drums
De twee musici uit Keulen - Philip Zoubek en Carl Ludwig Hübsch - zijn, net als hun Amsterdamse collega's van het kollektief "dOeK", buitengewoon inventieve improvisatoren. Hun muziek verrast, brengt je aan het lachen - en laat je tegelijk verbaast luisteren naar een deels ongehoorde klankwereld.
Philip Zoubek (1978) is in verbasingwekkend korte tijd tot een successvolle pianist gegroeid - met concertreizen overal ter wereld. Hij onderzoekt uitgebreid de mogelijkheden van de geprepareerde piano, gebruikmakend van verschillende materialen zoals pannen, glasschalen en plastic voorwerpen. Daarmee ontdekt hij een breed skala aan percussieve, maar ook zachtaardige klanken.
Pianist Cor Fuhler (1964) verzamelt en bespeelt veel elektronische en akoestische toetseninstrumenten, soms zelfgebouwd, zoals de Keyolin (een combinatie van viool en keyboard). Met dit bijzondere instrument is hij in dit concert te horen.
Door het gebruik van moderne en deels zelfontwikkelde speeltechnieken gaat de muziek van Carl Ludwig Hübsch verder dan je in het algemeen met de tuba verbindt. Hij is als virtuose uitvoerder van gecomponeerde en geïmproviseerde muziek internationaal bekend, en door publiek en collega's hoog gewaardeerd.
Sinds Michael Vatcher in 1981 van Californie naar Nederland verhuizde, is hij een van de meest gevraagde drummers binnen de geïmproviseerde muziek. Zijn veelzijdigheid en speeldrift zijn steeds opnieuw boeiend en verrassend - en vaak genoeg vol humor en plezier.
Zondag 17 mei '09, 14 uur
WoordMuziek: Nina Targan Mouravi & Helena Basilova
Dichteres en vertaalster Nina Targan Mouravi (1964) werd geboren in Tbilisi, Georgië en groeide op in Moskou, waar zij vanaf haar elfde leerling was van het Soerikov Kunstlyceum, een opleiding die zij cum laude afrondde. Aan de Rijksacademie van Tbilisi studeerde zij drie jaar later af met een serie boekillustraties.
Sinds 1991 woont en werkt zij in Haarlem en is actief als portrettist, ontwerper en vertaler.
Na drie jaar in Nederland begon zij aan haar recente project: het vertalen van haar dierbaarste Russische gedichten naar het Nederlands, om ze in twee talen voor te dragen. Dat doet zij meestal in samenwerking met musici. Haar vertalingen uit Majakovski, Brodski en Achmadoelina zijn verschenen in de lente- en zomernummers van De Tweede Ronde van 2005. Zij was te horen op VRT Klara en VPRO radio.
In de serie ‘WoordMuziek’ van Pianolab. Amsterdam zal Mouravi door haar vertaalde Russische poëzie van o.a Fjodor Tjoettsjev en Osip Mandelstam voordragen, gecombineerd met pianomuziek van tijdgenoten.
Zoals haar achternaam wellicht verraadt is Helena Basilova van origine geen Nederlandse. Zij is geboren in Moskou en met zeven jaar naar Nederland gekomen. Tot 2005 was Helena studente van David Kuyken bij wie ze met succes afstudeerde aan het Conservatorium van Amsterdam. Gedurende haar masterstudie 2005-2008 volgde ze lessen bij Hakon Austbo en heeft ze een periode aan het Royal College of Music te Londen gestudeerd. Helena gaf concerten in o.a.Vredenburg, het Concertgebouw, de Oosterpoort en maakte opnamen voor de Nederlandse radio zoals Spiegelzaal live.
In 2007 was Helena te zien in het VPRO televisie programma 'Vrije geluiden' waarbij ze de negende sonate van Skrjabin uitvoerde. In maart 2008 gaf Helena elf maal een solorecital binnen de serie 'Het Debuut', een serie die jong talent de kans geeft zich te presenteren op de belangrijkste Nederlandse podia. Daarnaast was ze in datzelfde jaar finalist bij het Vriendenkrans concours. Sindsdien speelt de jonge pianiste ook veel in het buitenland waaronder het afgelopen seizoen in Spanje, Ijsland, New York, Curaçao en Aruba.
Zondag 7 juni '09, 14 uur
Dubbelconcert: Improvisatie en Klassiek
Bart van Dongen 'The Kitchen Sessions'
Daniël Kramer 'In de Buitenlucht'
Bart van Dongen - The Kitchen Sessions (impro)
Ludwig van Beethoven - Sonate op. 28 in D, 'Pastorale'
Béla Bartók - Im Freien (1926)
Claude Debussy - Préludes, IIième livre (1913):
no. 1 (…brouillards)
no. 4 (…les fées sont d’exquises danseuses)
Olivier Messiaen - Catalogue d’Oiseaux (1956): l’Alouette Lulu
Bart van Dongen (1959), componist, musicus en conceptueel kunstenaar, won in 2007 de tweejaarlijkse Brouwerij Cultuurprijs voor de stad 's-Hertogenbosch. Uit het juryrapport: 'Een constante in zijn werk is dat compositie, improvisatie en concept altijd een drie-eenheid zijn. [...] De handeling ter plekke vormt daarmee een belangrijk onderdeel van zijn kunst.' Bart van Dongen is initiatiefnemer van diverse projecten, die alle één ding gemeen hebben: een zoektocht naar nieuwe muziek of op z'n minst nieuwe klanken. In 2007 bracht hij een cd uit met improvisaties op de piano, getiteld ‘The Kitchen Sessions’. In het Goethe-Institut zal hij de stukken van deze cd live ten gehore brengen.
De pianist Daniël Kramer studeerde van 1989 tot 1994 bij Ton Hartsuiker in Utrecht en vervolgens aan het Conservatorium van Amsterdam bij Håkon Austbø. Daarnaast volgde hij regelmatig lessen bij Willem Brons en bij Claude Helffer in Parijs. Hij nam deel aan masterclasses van o.a. György Sebök, György Sandor, Earl Wild, Pierre-Laurent Aimard, Florent Boffard en Murray Perahia en won verschillende muziekprijzen. De kamermuziek neemt voor hem een belangrijke plaats in. Hij werkt regelmatig samen met prominente musici als Nobuko Imai, Stephan Picard, Philippe Graffin, het Mondriaan- en het van Dingstee Kwartet. Hij maakte tournees door o.a. de Verenigde Staten en Japan.
Zondag 21 juni '09, 14 uur
Real-time composities Berlin/Amsterdam
Mayas / Nutters / Olsen / Galvez Kwartet
Carlos Galvez Taroncher – basklarinet, Magda Mayas – piano, Koen Nutters – contrabas, Morten J. Olsen – percussie
Dit concert presenteert op een indrukwekkende wijze de creative as Amsterdam - Berlijn. De musici zijn aktief in de actuele improvisatiemuziek van Nederland en Duitsland, en zij staan voor een jonge en nieuwe kant van het improviseren. Hun groepsgeluid is gekenmerkt door een hechtheid en evenwicht, en de muziek speelt zich vaak af in de zachtere gradaties van het dynamische scala.
Het Mayas/ Nutters/ Olsen/ Galvez Kwartet speelt 'real time'- composities: stukken die ontstaan terwijl ze worden gespeeld, alsof er een nieuw universum wordt ontdekt waarin samenhangende geluiden en toonhoogten nieuwe structuren vormen binnen de tijdsspanne van de groepsimprovisatie. De vier musici spelen al jaren samen en zijn continu bezig om tijdens repetities en discussies hun muzikale materiaal en samenspelstrategieën te verfijnen. In dit concert spelen zij naast improvisaties ook composities van bassist Koen Nutters - tevens ook artistiek leider van electro-akoestisch concertorganisatie DNK - en percussionist Morten J. Olsen.